Dob贸r zbiornika spr臋偶onego powietrza + kalkulator

Kompletny system spr臋偶onego powietrza powinien zapewni膰 odpowiednie ci艣nienie, jako艣膰 i ilo艣膰 spr臋偶onego powietrza w punktach poboru. Aby to uzyska膰 jednym z istotnych element贸w jest zastosowanie odpowiedniego zbiornika spr臋偶onego powietrza.

Zbiornik spr臋偶onego powietrza standardowo zbudowany jest z 2 dennic, p艂aszcza, przy艂膮czy, st贸p monta偶owych, uchwyt贸w transportowych i tabliczki znamionowej. Przy wi臋kszych zbiornikach znale藕膰 mo偶na rewizje a w wykonaniach specjalnych mo偶na znale藕膰 specjalnie przygotowane elementy monta偶owe.

Zbiornik w instalacji przede wszystkim pe艂ni rol臋 magazynu energii spr臋偶onego powietrza. Dodatkowo w zbiorniku spr臋偶one powietrze si臋 sch艂adza. Je艣li do zbiornika wt艂aczane jest spr臋偶one powietrze nieosuszone i  zanieczyszczone nale偶y si臋 liczy膰 z tym, 偶e w zbiorniku te zanieczyszczenia b臋d膮 si臋 wytr膮ca膰 w postaci kondensatu. Kondensat sk艂ada si臋 z wody, cz膮stek sta艂ych i olejowych.

UWAGA: Im wi臋kszy zbiornik, tym wy偶szy jest wska藕nik pojemno艣ci sieci (tzw. capacitance), kt贸ry podnosi jej bezw艂adno艣膰. Inaczej m贸wi膮c d艂u偶szy b臋dzie czas obni偶enia ci艣nienia w instalacji oraz d艂u偶ej spr臋偶arka b臋dzie pracowa膰 aby uzyska膰 maksymalne ci艣nienie uk艂adu.

Jak dobra膰 odpowiedni zbiornik spr臋偶onego powietrza?

Odpowiednio dobrany zbiornik spr臋偶onego powietrza pozwala sprosta膰 zapotrzebowaniu na spr臋偶one powietrze w punktach poboru przy optymalnej pracy spr臋偶arek i systemu uzdatniania spr臋偶onego powietrza. To daje wymierne efekty energetyczne a co za tym idzie i finansowe.

Co zawiera poradnik?

  • Metody okre艣lania pojemno艣膰 zbiornika spr臋偶onego powietrza?
  • Wyb贸r maksymalnego ci艣nienia pracy zbiornika spr臋偶onego powietrza?
  • Czy wybra膰 zbiornik poziomy czy pionowy?
  • Z jakich materia艂贸w zbiornik wybra膰 (stal czarna, stal nierdzewna, ocynk, pow艂oka antykorozyjna, pow艂oka malarska)?
  • Jaki wybra膰 rodzaj i uk艂ad przy艂膮czy spr臋偶onego powietrza, rewizji i spustu kondensatu
  • Dob贸r armatury do zbiornika (zaw贸r bezpiecze艅stwa, manometr, kurek manometryczny)
  • Jakie formalno艣ci nale偶y spe艂ni膰 aby bezpiecznie i zgodnie z prawem u偶ytkowa膰 zbiornik spr臋偶onego powietrza?

Jak okre艣li膰 pojemno艣膰 (obj臋to艣膰) zbiornika spr臋偶onego powietrza?

Pojemno艣膰 (obj臋to艣膰) zbiornika spr臋偶onego powietrza okre艣la si臋 na podstawie wydajno艣ci spr臋偶arek oraz maksymalnego jednoczesnego zu偶ycia powietrza w uk艂adzie.

Przy spr臋偶arkach zabudowanych na zbiorniku producenci cz臋sto dobieraj膮 ustandaryzowane pojemno艣ci zbiornik贸w wynosz膮ce oko艂o 1/3 wydajno艣ci spr臋偶arki.

Czyli np. przy spr臋偶arce o wydajno艣ci oko艂o 300 l/min dobiera si臋 zbiornik o pojemno艣ci 100 l. lub przy spr臋偶arce o wydajno艣ci oko艂o 1,5 m3/min stosuje si臋 zbiornik o pojemno艣ci 0,5 m3.

Id膮c za tym przyk艂adem mo偶na teoretycznie dobra膰 wi臋ksze zbiorniki. Przy wi臋kszych wydajno艣ciach jednak warto dodatkowo uwzgl臋dni膰 to czy zu偶ycie spr臋偶onego powietrza w uk艂adzie jest bardziej jednostajne czy wyst臋puj膮 chwilowe zwi臋kszone pobory.

Ciekawostka!

Zdarzaj膮 si臋 uk艂ady bez zbiornika spr臋偶onego powietrza. Zazwyczaj taka sytuacja ma miejsce wtedy, kiedy zu偶ycie powietrza jest w miar臋 jednostajne, prac膮 spr臋偶arek steruje falownik o obj臋to艣膰 samej instalacji jest wystarczaj膮cym buforem.

Przyk艂adem wymaganego zwi臋kszenia pojemno艣ci zbiornika jest przedmuch filtr贸w u jednego z naszych klient贸w. Przedmuch nast臋puje co 30 minut przez 30 sekund.  Zapotrzebowanie powietrza w momencie przedmuchu jest wielokrotnie wi臋ksze ni偶 wydajno艣膰 spr臋偶arki. W takiej sytuacji dob贸r zbiornika na zasadzie 1/3 wydajno艣ci by si臋 nie sprawdzi艂. Nale偶a艂o obliczy膰 pojemno艣膰 zbiornika pozwalaj膮c膮 na zmagazynowanie odpowiedniej ilo艣ci spr臋偶onego powietrza w chili przedmuchu.

Dob贸r pojemno艣ci zbiornika do instalacji spr臋偶onego powietrza:

[m3/min FAD]

[bar]

[bar]

[m3]

Wpisz:

  • Zu偶ycie powietrza w instalacji,
  • Oczekiwane ci艣nienie robocze wynosi
  • Zakres regulacji ci艣nie艅 (tzw. DELTA – r贸偶nica mi臋dzy ci艣nieniem tzw. “g贸rnym”, a tzw. “dolnym”)
  • Odczytaj zalecan膮 pojemno艣膰 zbiornika wyr贸wnawczego [m3]

Jak okre艣li膰 maksymalne ci艣nienie pracy zbiornika spr臋偶onego powietrza?

Ci艣nienie pracy zbiornika powinno by膰 wy偶sze ni偶 maksymalne ci艣nienie pracy spr臋偶arki. Zbiornik jest elementem, kt贸ry rzadko wymieniamy dlatego warto si臋 zastanowi膰 czy w przysz艂o艣ci nie b臋dzie potrzebne w uk艂adzie wy偶sze ci艣nienie.

Przyk艂adowo u jednego z naszych klient贸w pocz膮tkowo uk艂ad pracowa艂 na ci艣nieniu 7 bar a po roku dokupi艂 maszyn臋, kt贸ra wymaga艂a 9 bar. Pocz膮tkowy zakup zbiornika na 11 bar pozwoli艂 na zwi臋kszenie ci艣nienia w instalacji bez wymiany zbiornika i armatury.

Czy wybra膰 zbiornik poziomy czy pionowy?

Zbiorniki pionowe charakteryzuje przede wszystkim zajmowanie ma艂ej powierzchni na pod艂odze. Stosuje si臋 najcz臋艣ciej w nowo projektowanych spr臋偶arkowniach. Zajmuj膮 znacznie mniej miejsca ni偶 zbiorniki poziome. Na rynku s膮 dost臋pne r贸wnie偶 spr臋偶arki zabudowane na zbiornikach pionowych.

Zbiorniki poziome stosuj膮 najcz臋艣ciej producenci spr臋偶arek w celu zabudowy na zbiorniku jednostki spr臋偶aj膮cej. Innym przypadkiem zastosowania zbiornika poziomego mo偶e by膰 niewystarczaj膮ca wysoko艣膰 pomieszczenia w kt贸rym ma sta膰 zbiornik.

Jaki wybra膰 rodzaj i uk艂ad przy艂膮czy spr臋偶onego powietrza, rewizji i spustu kondensatu?

Przy produkcji standardowych zbiornik贸w przy艂膮cza s膮 okre艣lone przez producenta i najcz臋艣ciej do tego standardu dopasowuje si臋 z艂膮cza do ruroci膮g贸w. Je艣li nie mamy specjalnych wymaga艅 dotycz膮cych przy艂膮czy warto wybra膰 standardowy zbiornik, poniewa偶 niestandardowe przy艂膮cza s膮 po prostu dro偶sze. Je艣li  z r贸偶nych wzgl臋d贸w wymagane s膮 przy艂膮cza niestandardowe producenci zbiornik贸w oferuj膮 tak膮 mo偶liwo艣膰. Standardowo przy zbiornikach wyst臋puj膮 przy艂膮cza gwintowane jednak na specjalne zam贸wienie mo偶na zamontowa膰 np. przy艂膮cza ko艂nierzowe.

Z jakich materia艂贸w zbiornik wybra膰 (stal czarna, stal nierdzewna, ocynk, pow艂oka antykorozyjna, pow艂oka malarska)?

W instalacjach projektuje si臋 tzw zbiorniki mokre lub suche. Zbiorniki suche montuje si臋 za systemem uzdatniania spr臋偶onego powietrza i magazynuje si臋 w nich powietrze suche i czyste. Zbiorniki mokre natomiast instalowane s膮 przed systemem uzdatniania i gromadzi si臋 w nich kondensat. W takim przypadku warto zastosowa膰 zbiornik z wewn臋trzn膮 pow艂ok膮 antykorozyjn膮 lub ocynkowany a w niekt贸rych przypadkach nierdzewny. Ze wzgl臋du na to, 偶e zbiorniki suche s膮 mniej nara偶one na korozj臋,  cz臋sto w takiej sytuacji stosuje si臋 zbiorniki ze stali czarnej malowanej tylko zewn臋trznie. Wyb贸r materia艂u z jakiego wykonany ma by膰 zbiornik uzale偶niony jest r贸wnie偶 od otoczenia pracy. Je艣li zbiornik b臋dzie sta艂 na wolnym powietrzu warto wykorzysta膰 zbiornik ocynkowany.  Zbiorniki ze stali nierdzewnej stosowane s膮 zak艂adach wymagaj膮cych wysokiej jako艣ci spr臋偶onego powietrza.

Jaki wybra膰 rodzaj i uk艂ad przy艂膮czy spr臋偶onego powietrza, rewizji i spustu kondensatu?

Przy produkcji standardowych zbiornik贸w przy艂膮cza s膮 okre艣lone przez producenta i najcz臋艣ciej do tego standardu dopasowuje si臋 z艂膮cza do ruroci膮g贸w. Je艣li nie mamy specjalnych wymaga艅 dotycz膮cych przy艂膮czy warto wybra膰 standardowy zbiornik, poniewa偶 niestandardowe przy艂膮cza s膮 po prostu dro偶sze. Je艣li  z r贸偶nych wzgl臋d贸w wymagane s膮 przy艂膮cza niestandardowe producenci zbiornik贸w oferuj膮 tak膮 mo偶liwo艣膰. Standardowo przy zbiornikach wyst臋puj膮 przy艂膮cza gwintowane jednak na specjalne zam贸wienie mo偶na zamontowa膰 np. przy艂膮cza ko艂nierzowe.

Jak dobra膰 armatur臋 do zbiornika (zaw贸r bezpiecze艅stwa, manometr, kurek manometryczny)

Zastosowanie zaworu bezpiecze艅stwa ma na celu niedopuszczenia do wzrostu ci艣nienia w uk艂adzie powy偶ej okre艣lonego przez producenta maksymalnego ci艣nienia pracy zbiornika.

Np. gdyby ci艣nienie w uk艂adzie wzros艂o przez uszkodzenie uk艂adu sterowania spr臋偶arki to zaw贸r bezpiecze艅stwa wypu艣ci do atmosfery nadmiar ci艣nienia. Parametr wyp艂ywu zaworu bezpiecze艅stwa musi by膰 wy偶szy ni偶 wydajno艣膰 spr臋偶arki. W przypadku wi臋cej ni偶 jednej spr臋偶arki lub zbiornik贸w suma wyp艂ywu zawor贸w bezpiecze艅stwa musi by膰 wy偶sza ni偶 sumaryczna wydajno艣膰 spr臋偶arek.

Kolejnym elementem armatury do zbiornika jest manometr, kt贸ry musi mie膰 wy偶sz膮 skal臋 ni偶 ci艣nienie pracy oraz kurek manometryczny, kt贸ry umo偶liwia szybkie sprawdzenie poprawno艣ci dzia艂ania manometru.

Jakie formalno艣ci nale偶y spe艂ni膰 aby bezpiecznie i zgodnie z prawem u偶ytkowa膰 zbiornik spr臋偶onego powietrza?

Ustawa z dnia 21.12.2000 r. o dozorze technicznym (Dz. U. Nr 122 poz. 1321) z p贸藕niejszymi zmianami.

Rozporz膮dzenie Rady Ministr贸w z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzaj贸w urz膮dze艅 technicznych podlegaj膮cych dozorowi technicznemu (Dz.U. 2012 nr 0 poz. 1468), wydane na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy o dozorze technicznym.

Rozporz膮dzenie Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Spo艂ecznej z dnia 9 lipca 2003 roku w sprawie warunk贸w technicznych dozoru technicznego w zakresie eksploatacji niekt贸rych urz膮dze艅 ci艣nieniowych (Dz.U. Nr 135, poz. 1269).

Rozporz膮dzenie Ministra Gospodarki z dnia 27 listopada 2014 r. zmieniaj膮ce rozporz膮dzenie w sprawie wysoko艣ci op艂at za czynno艣ci jednostek dozoru technicznego (Dz. U. 2014 poz. 1675), wydane na podstawie art. 34 ust. 3 ustawy o dozorze technicznym.

Podleg艂o艣膰 zbiornika ci艣nieniowego dozorowi technicznemu

Zbiornik ci艣nieniowy nale偶y zg艂osi膰 do Biura lub Oddzia艂u UDT w celu uzyskania decyzji zezwalaj膮cej na jego eksploatacj臋

je偶eli  V x P > 300 bar x dm3

gdzie:

V 鈥 pojemno艣膰 w dm3 (litrach)

P 鈥 nadci艣nienie w barach – jest to nadci艣nienie okre艣lone przez producenta zbiornika lub nadci艣nienie nastawy zaworu bezpiecze艅stwa

oraz nadci艣nienie > 0,5 bara

Przeznaczenie zbiornika ci艣nieniowego: do magazynowania cieczy lub gaz贸w albo prowadzenia w nim proces贸w technologicznych

Dopuszczony do u偶ycia zbiornik podlega okresowym i dora藕nym badaniom technicznym. Istnieje mo偶liwo艣膰 weryfikacji za艣wiadcze艅 kwalifikacyjnych os贸b, kt贸re zajmuj膮 si臋 obs艂ug膮 i konserwacj膮 zbiornika. Cz臋stotliwo艣膰 i rodzaj diagnostyki w odniesieniu do konkretnych rodzaj贸w sprz臋tu przedstawia poni偶sza tabela:

Cz臋stotliwo艣膰 i rodzaj diagnostyki zbiornik贸w

1. Opis techniczny dla ka偶dego zg艂aszanego urz膮dzenia ci艣nieniowego

  • Formularz dla zbiornika ci艣nieniowego jednoprzestrzeniowego
  • Formularz dla zbiornika ci艣nieniowego wieloprzestrzeniowego

 

Zawarto艣膰 opisu technicznego zgodna z 搂4 ust. 3 pkt.1 RMGPiPS z dn. 9 lipca 2003 r. (Dz.U. Nr 135, poz. 1269)

2. Dokumenty okre艣lone w przepisach dotycz膮cych oznakowania CE dostarczane przez wytwarzaj膮cego ka偶de zg艂aszane urz膮dzenie lub wytwarzaj膮cego zesp贸艂, w sk艂ad kt贸rego wchodzi urz膮dzenie w przypadku monta偶u prowadzonego z ko艅cow膮 ocen膮 zgodno艣ci. W przypadku urz膮dze艅 wyprodukowanych przed 1 maja 2004 roku dokumenty okre艣lone w specyfikacjach technicznych uzgodnionych z organem w艂a艣ciwej jednostki dozoru technicznego. Dokumenty powinny zawiera膰 sk艂adniki istotne dla oceny wyj艣ciowego poziomu bezpiecze艅stwa urz膮dzenia. Pomocne s膮 tu deklaracje zgodno艣ci dla poszczeg贸lnych element贸w instalacji a w przypadku, gdy przedmiotem oceny zgodno艣ci jest zesp贸艂 deklaracja jest niezb臋dna w celu zidentyfikowania jego granic.

3. Rysunek konstrukcyjny dla ka偶dego zg艂aszanego urz膮dzenia ci艣nieniowego z podaniem nominalnej i minimalnej grubo艣ci 艣cianek g艂贸wnych element贸w, w szczeg贸lno艣ci p艂aszcza i den oraz wykazem materia艂贸w u偶ytych do jego budowy lub inny dokument z tymi informacjami w postaci uzgodnionej z UDT;

4. Schemat instalacji z zaznaczeniem lokalizacji ka偶dego zg艂aszanego urz膮dzenia ci艣nieniowego, osprz臋tu zabezpieczaj膮cego, ci艣nieniowego oraz 藕r贸de艂 zasilania;

5. Plan usytuowania ka偶dego zg艂aszanego urz膮dzenia ci艣nieniowego, z uwzgl臋dnieniem rozmieszczenia s膮siednich urz膮dze艅 lub budynk贸w;

*UWAGA: Schemat instalacji i plan usytuowania, mo偶na przed艂o偶y膰 w dw贸ch egzemplarzach dla ca艂ej instalacji.

6. Opis doboru osprz臋tu zabezpieczaj膮cego wraz z jego dokumentacj膮 z uwzgl臋dnieniem 藕r贸de艂 zasilania (dob贸r nie jest wymagany dla urz膮dze艅 obj臋tych ko艅cow膮 ocen膮 zgodno艣ci jako zesp贸艂);

7. Instrukcj臋 eksploatacjidla ka偶dego zg艂aszanego urz膮dzenia ci艣nieniowego.

Zawarto艣膰 instrukcji eksploatacji powinna by膰zgodna z 搂5 RMGPiPS z dn. 9 lipca 2003r. (Dz.U. Nr 135, poz. 1269)

* UWAGA: W zale偶no艣ci od konstrukcji urz膮dzenia ci艣nieniowego i jego warunk贸w eksploatacji tre艣膰 instrukcji eksploatacji mo偶e by膰 ograniczona, za zgod膮 organu w艂a艣ciwej jednostki dozoru technicznego, do niezb臋dnego minimum lub uj臋ta w instrukcji eksploatacji agregatu, maszyny, zespo艂u urz膮dze艅 ci艣nieniowych lub instalacji technologicznej, w kt贸rej jest zainstalowane urz膮dzenie ci艣nieniowe.

Wymieniona wy偶ej dokumentacja dotyczy r贸wnie偶 urz膮dze艅 po raz kolejny oddawanych do eksploatacji, przy czym mo偶e ona ulec modyfikacji w oparciu o prowadzone w takim przypadku badanie kwalifikacyjne.

Zg艂oszenie zbiornika ci艣nieniowego do UDT

Sama procedura zg艂oszenia naszego zbiornika nie jest skomplikowana, wymaga jednak podj臋cia kilku niezb臋dnych krok贸w, zr贸偶nicowanych w zale偶no艣ci od stanu prawnego urz膮dzenia.

W przypadku nowych zbiornik贸w i tych sprowadzonych do Polski rejestracja odbywa si臋 poprzez skierowanie pisemnego wniosku do w艂a艣ciwego oddzia艂u Urz臋du Dozoru Technicznego. Rozpatrzenie podania skutkuje rozpocz臋ciem bada艅 technicznych, kt贸re maj膮 zweryfikowa膰 bezpiecze艅stwo i poprawne wykonanie instalacji. Je艣li nasze urz膮dzenie spe艂nia wszystkie wymogi, otrzymujemy protok贸艂 oraz decyzj臋 zezwalaj膮c膮 na u偶ytkowanie ka偶dego ze sprawdzanych zbiornik贸w.

Fina艂em  procedury jest przes艂anie drog膮 pocztow膮 ksi臋gi rewizyjnej oraz wystawienie przez urz膮d odpowiedniego rachunku.

Nieco inna droga czeka w艂a艣cicieli ponownie rejestrowanych urz膮dze艅. W takim wypadku do wniosku kierowanego do UDT nale偶y do艂膮czy膰 r贸wnie偶 ksi臋g臋 rewizyjn膮 oraz wymagan膮 dokumentacj臋. Spe艂nienie wymog贸w formalnych jest wst臋pem do badania technicznego.

Czas, miejsce i zakres jego przeprowadzenia nale偶y uzgodni膰 z przedstawicielem urz臋du. Po zadowalaj膮cych wynikach kontroli otrzymujemy protok贸艂 oraz decyzj臋 zezwalaj膮c膮 na pe艂n膮 eksploatacj臋 urz膮dzenia. Ksi臋g臋 rewizyjn膮 i rachunek, podobnie jak w przypadku rejestracji nowych urz膮dze艅, dostaniemy poczt膮.

Je艣li szukasz informacji na temat doboru innych element贸w instalacji pneumatycznej sprawd藕 tu: Wykonawstwo instalacji spr臋偶onego powietrza

Nie wiesz jak dobra膰 zbiornik do spr臋偶arki?

Zadzwo艅 teraz! +48 58 56 240 14


Audyt instalacji spr臋偶onego powietrza - pneumatyka.euPneumatyka.eu – uniwersalny dostawca pneumatyki. Na naszych stronach znajdziesz najwa偶niejsze towary i us艂ugi z dziedziny pneumatyki poniewa偶 wiemy czego potrzeba prawdziwym fachowcom. Kalkulator doboru zbiornika. Zajmujemy si臋 wszystkimi aspektami system贸w spr臋偶onego powietrza. Je偶eli potrzebujesz porady – zadzwo艅! +48 58 56 240 14